İZPA Raporu: İzmir’de Barınma Krizi Derinleşiyor
İzmir Planlama Ajansı (İZPA), “İzmir'de Barınma Hakkı” başlıklı yeni raporuyla kentte barınma krizine dikkat çekti. Rapora göre, İzmir konut harcamalarında Türkiye’de ikinci sırada yer alıyor. Bazı ilçelerde kiralar son yedi yılda 20 kattan fazla artarken, uygun fiyatlı barınma kriteri neredeyse tüm merkez ilçelerde aşıldı.
İzmir Büyükşehir Belediyesi’ne bağlı İzmir Planlama Ajansı (İZPA), “Mercek İzmir – İyi Olma Hali: İzmir’de Barınma Hakkı Politika Notu” başlıklı kapsamlı bir rapor yayımlayarak, kentteki barınma sorununu ekonomik kriz bağlamında ele aldı.
Barınma, İyi Olma Halinin Temelinde
Rapor, iyi olma halini; bireylerin temel ihtiyaçlara erişimi, güvenli ve tatmin edici yaşam sürdürebilmesi, çevresiyle kurduğu sürdürülebilir ilişki gibi çok boyutlu kriterlerle değerlendiriyor. Barınma ise yalnızca çatı altında yaşamak değil, aynı zamanda nitelikli, ulaşılabilir ve güvenli bir yaşam çevresi oluşturmak olarak tanımlanıyor.
İzmir Türkiye’de Konutta En Pahalı İkinci İl
Türkiye İstatistik Kurumu’nun verilerine dayanan çalışmada, İzmir konut harcamaları açısından 143,9 endeks puanı ile İstanbul’un (147,3) ardından ikinci sırada yer aldı. Uygun fiyatlı barınma için hane gelirinin en fazla yüzde 30’unun kiraya ayrılması gerektiği vurgulandı. Ancak bu sınırın İzmir’in tüm merkez ilçelerinde aşıldığı belirtildi.
Gelir-Kira Dengesi Bozuldu
2025 yılı itibarıyla dört kişilik, iki asgari ücretli çalışandan oluşan bir ailenin toplam geliri 44.208 TL olarak hesaplandı. Uygun kira sınırı 13.262 TL olarak belirlenmesine karşın, merkez ilçelerde 100 metrekarelik bir konutun ortalama kirası 25.820 TL’ye ulaştı.
Bazı İlçelerde 20 Katın Üzerinde Artış
2018–2025 yıllarını kapsayan kira artış analizine göre,
-
Narlıdere’de kira artışı 23 kat,
-
Güzelbahçe’de 21 kat,
-
Karşıyaka ve Balçova’da 20 kat seviyesine ulaştı.
Sosyoekonomik olarak daha düşük gelirli kesimin yoğunlaştığı Karabağlar ve Bayraklı gibi ilçelerde dahi kira/gelir oranı sürdürülebilir düzeyin üzerine çıktı.
Sosyal Adalet ve Yaşam Kalitesi Tehlikede
Raporda, barınma maliyetlerindeki keskin artışın yalnızca bireylerin yaşam standartlarını değil, aynı zamanda kent genelinde sosyal adalet, mekânsal eşitlik ve yaşam kalitesini de olumsuz etkilediği ifade edildi. Barınma krizinin yapısal bir kent sorunu hâline geldiği vurgulandı.
Ajans Expres Gazetesi
Tepkiniz Nedir?
